آشنایی اجمالی

استاد مجید جعفری تبار به لحاظ نسب خانوادگی از طرف مادر به عالم و محدث شیعه شیخ صدوق و از طرف پدر به الله وردی خان از سرداران صفوی می‌رسد. مراتب فضل و کمالات علمی و اخلاقی پدر ایشان، آیت الله حاج شیخ محمود جعفری‌تبار برای مراجع و حوزویان و اهل علم شناخته شده و معروف است. آیت الله محمود جعفری‌تبار همزمان با هجرت از تبریز و ورود به حوزه‌ی علمیه‌ی قم مورد توجه حاج سید محمد حجت کوه کمری از مراجع تقلید آن عصر قرار گرفت و به واسطه‌ی اخلاق و ادب و فضائل متعددش از معتمدین و خصیصین ایشان و نیز مورد عنایت حاج سید محمد تقی خوانساری و حاج سید صدرالدین صدر از مراجع دیگر آن زمان واقع گردید. ایشان سالها بعد به دامادی استاد خود، حاج شیخ محمد صدوقی (شهید محراب) درآمد.
جد مادری استاد جعفری تبار، یعنی شهید صدوقی هماره نوه‌ی خود را همراه و همسفر خود می‌خواست تا از مراتب علمی و اخلاقی خود، او را نیز بهره‌مند نماید.
ایشان تحصیلات مدارس جدیده را در قم و تهران به پایان رساند و دیپلم ریاضی را از دبیرستان حکیم نظامی قم اخذ کرد. همزمان با تحصیل و از همان خردسالی دروس حوزوی را با اشتیاق نزد پدر خود آموخت و در همان ایام کتابهایی مانند تبصره المتعلمین، نصاب الصبیان و ... را فرا گرفت. حفظ قرآن به بیست روایت و اجتهاد در فنون قراءات و معارف قرآنی یکی از ثمرات تلاش‌های علمی ایشان است. از نظر استاد جعفری تبار تحصیلات حوزوی شامل افزون بر هشتاد علم است که به عنوان مثال ریاضیات، هیأت، طبیعیات، طب و ... را نیز در بر می‌گیرد و از آنجا که قصد و اراده‌ی ایشان انجام تحصیلات حوزوی به معنای کامل بود به تمامی این علوم، حداقل در حد ورود، پرداخت و آثاری در هر یک از این زمینه‌ها تدوین کرد. شهید صدوقی از نوزده سالگی به ایشان اجازه‌ی اجتهاد داد.
ایشان پیش از آنکه به صورت رسمی حوزوی شود، عمده‌ی دروس مقدمات و سطح حوزه را از پدر و جدش فراگرفته بود بنا بر این پس از ورود به حوزه، به سرعت مدارج علمی را گذرانده و به درس‌های خارج فقه و اصول اساتید حوزه راه یافت. از جمله‌ی اساتیدش در خارج می‌توان به آیات عظام حاج سید عباس خاتم یزدی، حاج سید محسن خرازی، حاج شیخ حسین وحید خراسانی و حاج شیخ ناصر مکارم شیرازی اشاره کرد.
استاد جعفری‌تبار، قبل از انقلاب در کنار جدش شهید محراب آیت الله صدوقی در قم، یزد و تهران به مبارزه پرداخته و پس از انقلاب اسلامی برای رسیدن نهضت به هدف و آرمان اصلی آن، تلاش نمود. سخنرانی، تدریس، تبلیغ، نگارش مقالات مختلف، پرورش شاگردان در رشته‌های علمی و فرهنگی و تشکیل کلاس‌های گوناگون معارف قرآن و اهل‌بیت علیهم السلام از جمله‌ی فعالیت‌های ایشان است.
زوایای تلاش‌های علمی و فرهنگی استاد گسترده است که به طور خلاصه ذیل دو عنوان «قرآن» و «عترت» می‌گنجد. چکیده‌ی نظرات و تأکیدات ایشان، در کتابی با عنوان «رضوان» منعکس گردیده که پس از رحلت برادرشان حاج محمد سعید جعفری‌تبار، منتشر شده است.
عنایت و توسل به معصومین علیهم السلام، از بارزترین ویژگی‌های ایشان است که در گفتار و نوشتارشان دیده می‌شود.
ایشان با توجه به خبرویت در معارف و فنون قرآن کریم، معتقد است که «بطن قرآن، ولایت است» و این نگاه را بیانگر پیوند عمیق قرآن و عترت می‌داند. این معنا در فعالیت‌ها و آثار ایشان مشهود است.

زندگی نامه

درک درست از مبانی هر اندیشمندی ضمن معاشرت با وی و یا بررسی دقیق آراء و نظرات او محقق می‌شود. در آثار و سیره‌ی استاد جعفری‌تبار، مشهود است که ایشان بهره‌های فراوانی از مکتب قرآن و اهل بیت عصمت علیهم السلام برده تا آنجا که می‌توان وی را از قدرتمندترین مدافعان مبانی اعتقادی شیعه به حساب آورد. در عین حال از بارزترین ویژگی‌های ایشان پرهیز از تظاهر و ابراز وجاهت برای غیر است به طوری که از اظهار ارادت دیگران نسبت به خود، عملاً ممانعت کرده و در معاشرت‌ها زمینه‌های تملق و چاپلوسی را از بین می‌برد. بر خلاف آنچه در میان غالب متفکرین برای تبیین یک اعتقاد مرسوم است ایشان برای اشاعه‌ی معروف، دعوت عملی و غیر زبانی را مناسبتر و اولی می‌داند.



پرکاری و خلاقیت استاد جعفری‌تبار زبانزد آشنایان و دوستانشان است. این حجم از فعالیت سبب ایجاد آثار بسیاری شده است. محتوای دقیق و عالمانه‌ی هر اثر، عمق عظمت قرآن و احادیث اهل بیت(ع) را - که منشأ و منبع اصلی این آثار است - نشان می‌دهد. استاد دو فهرست، یکی برای آثار نگارشی و دیگری برای آثار غیر نگارشی خود، ترتیب داده‌اند که عناوین این فهرست‌ها خود مجموعه‌ای است خواندنی. بیش از نیمی از این آثار به حد کمال نسبی که فعلاً مد نظر ایشان می‌باشد رسیده است. ذکر این نکته ضروری است که ایشان تلاش برای کسب شهرت را برای غیر معصومین اطهار (ع) ضد ارزش می‌داند و عمدتاً تمایلی به نشر این آثار در زمان حیات خود ندارد.



استاد جعفری‌تبار گنجینه‌هایی ارزشمند را جمع‌آوری نموده‌ که بعضا قوام فرهنگ اسلام و قرآن را در پیش چشم آگاهان از علما و هنرشناسان نمایان می‌کند. یکی از این مجموعه‌ها آرشیو هزاران تلاوت ضبط شده از شبکه‌های مختلف رادیویی و غیر آن از قراء برتر جهان است. بر اهل فن پوشیده نیست که انجام این کار در دهه‌ی ۷۰ توسط یک تن، آن هم با این وسعت و کیفیت، شایان تمجید می‌باشد. از جمله توصیه‌های ایشان به تمامی علما و دانشمندان، ثبت و ضبط تمامی مباحثات و تلاش‌های علمی است. در همین راستا بیشتر ساعات حضور خود در جلسات را که غالبا به تضارب آراء و بیان مطالب علمی و فرهنگی صرف شده است ضبط نموده و نگهداری کرده‌اند.



ایده‌ی رسیدن به جامعیت در علوم معقول و منقول از تفکراتی است که از نوجوانی در ذهن استاد جعفری‌تبار نقش بسته و فعالیت‌های علمی ایشان را جهت‌دهی نموده است. از تدقیق در آثار متنوع وی برمی‌آید که در رسیدن به این هدف توفیقات چشمگیری داشته است. بیشترین حجم کارهای علمی استاد جعفری‌تبار نگارش در ابواب مختلف علوم و فنون است که عمدتا با نگاهی نو و عمیق و بیانی واضح و دقیق، به آیات قرآن و روایات اهل‌بیت علیهم ‌السلام استناد دارد. ارائه‌ی طرح‌های پژوهشی بدیع و جامع و هدایت تحقیقات حوزوی و دانشگاهی از دیگر جلوه‌های فعالیت علمی ایشان است.



استاد جعفری‌تبار مقوله‌ی تبلیغ و کار فرهنگی را در کنار فعالیت‌های علمی از اولویت‌ها و وظایف روحانیت می‌داند. به اعتقاد ایشان تلاش در این زمینه باید صرفا به انگیزه‌ی رفع جهالت باشد نه برای کسب درآمد و شهرت. ایشان برای برگزاری جلسات قرآنی به مناطق مختلف کشور سفر کرده و در رفع نیازهای فرهنگی به شکلی تأثیرگذار انجام وظیفه ‌نموده است. برگزاری جلسات متعدد پاسخ به سؤالات از جمله‌ی این برنامه‌هاست. در سال‌های اخیر با تمرکز جلسات ایشان در قم و مسجد رفعت، این مهم با تربیت و اعزام مبلغ به داخل و خارج کشور توسط ایشان پیگیری می‌شود.



اکثر مردم استاد مجید جعفری‌تبار را به خدمتی که با استخاره‌هایش انجام می‌دهد می‌شناسند لکن فعالیت‌های اجتماعی ایشان جوانب دیگری هم دارد که استخاره‌ تنها بخشی از آن است. رفع محرومیت‌های مالی و مادی همراه با حفظ کرامت انسان‌ها از دغدغه‌های همیشگی ایشان بوده و هست. وی علاوه بر اقدامات خود در رسیدگی به نیازمندان، دیگران را نیز دائما به این مقوله تحریض می‌نماید. هر چند داشتن روحیه‌ی انسانی برای رسیدگی به همنوعان و انجام خدمات اجتماعی کفایت می‌کند، اما مبنای فقهی استاد در وجوب انفاق، کمترین اهمال در انجام این فریضه را برای خود و اطرافیانشان بر نمی‌تابد.



استاد جعفری‌تبار غالبا در ابواب سیاسی سخن نمی‌گوید. مبانی اصلی ایشان رشد، اعتلا و عزت اسلام و امنیت میهن اسلامی و جامعه‌ی مسلمین است. پاسداری از آرمان والای شهدا و حفظ شأن و مقام روحانیت از دیگر اصولی است که در کلام و عمل، بارها نسبت به آنها تأکید نموده‌ است. ایشان معتقد است صرف قرار گرفتن یک فرد در یک حزب یا جریان و طیف سیاسی خاص، دلیلی بر خوب یا بد بودن وی نخواهد بود. ملاک اصلی آن است که سیاسیون بر اساس اصول ذکر شده، بدون هیچگونه چشمداشتی برای خدمت به مردم و رشد جامعه‌ی خود تلاش کرده و مفید واقع گردند.



به اعتقاد استاد جعفری‌تبار یکی از اصول اساسی برای رشد و تعالی جامعه‌ی اسلامی، بهره‌گیری از ظرفیت‌های همه‌ی اقشار و طرز فکرهاست. با این اعتقاد، ارتباطات خود را به حیطه‌ی همفکران خویش محدود نکرده و باب گفتگو با هیچ طرز فکری را مسدود نمی‌نماید. ارتباطات گسترده‌ی ایشان با بزرگان، فضلا و دانشمندان حوزه‌های گوناگون، طیف وسیعی از فضای فرهنگی جامعه را در بر می‌گیرد که ثمرات ارزشمندی از جمله گردآوری نظرات این سرمایه‌های معنوی و اثر گذار داشته است. این بزرگواران نیز مراتب علمی و اخلاقی وی را از نزدیک شاهد بوده‌اند. حفظ دوستی‌ها و مراودات قدیمی در جهت انجام فعالیت‌های جمعی عام المنفعه، از خصوصیات بارز ایشان است.